Emekli Olan İşçilerin TİS Farklarının Vergilendirilmesinde Hangi Yol İzlenir?  

TİS imza tarihi ile yürürlük tarihi arasında emekli olan işçilere yapılacak TİS fark ödemelerinde nasıl bir yol izlenmelidir?

Bilindiği üzere; Toplu İş Sözleşme süreçleri  genel olarak öngörülenden daha uzun sürmektedir.

İşveren ile sendikalar arasındaki çetin pazarlık süreci bazen aylar sonra sonuçlanabilmektedir.

Bu durumda Toplu İş Sözleşmeleri, imza tarihi itibariyle değil de bir önceki TİS’in bitiş tarihine denk gelecek şekilde yürürlük tarihi itibariyle hak ve menfaat doğurmaktadır.

Toplu İş sözleşmelerinin imza tarihinden önceki bir tarih itibariyle yürürlüğe konulması uygulamada sıkça görülen bir durumdur.

Bu durum iş hukukunda “Toplu İş Sözleşmesinin Geçmişe Etkili Olarak Yürürlüğe Konulması” olarak ifade edilmektedir.

Geçmişe etkili olarak yürürlüğe konulan TİS nedeniyle, işçilerin geriye dönük alacakları doğmaktadır. Bu alacaklar, ücret ve sosyal yardım farkı olarak işçilere ödenmektedir.

TİS imza tarihi ile yürürlük tarihi arasında emekli olan işçiler de olmaktadır.

Peki bu işçilere yapılacak TİS fark ödemelerinde nasıl bir yol izlenmelidir?

Bir başka ifade ile emeklilere yapılacak TİS fark ödemleri hangi vergi dilimine göre vergilendirmelidir?

Bu husus, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından açıklığa kavuşturulmuştur.  

Gelir İdaresi’nin Özelgesi şu şekildedir:

"Özelge: Emekli olup ayrılan işçilere sonradan ödenecek ücret farklarının vergilendirilmesi hk.

Sayı: B.07.1.GİB.4.06.16.01-2010-GVK-94-30-248

Tarih: 01/04/2010

İlgide kayıtlı özelge talep formunda, Birliğiniz emrinde çalışan işçilerin 21. dönem İşletme Toplu İş Sözleşmesinin 1.03.2009 tarihinde bittiği, 22. dönem İşletme Toplu İş Sözleşmesinin ise görüşmelerinin 01.03.2009 tarihinde başladığı ve 06.01.2010 tarihinde imzalanarak yürürlüğe girdiği, buna göre söz konusu sözleşmelerden ilkinin bitiş tarihi ile ikincisinin imzalandığı tarihler arasındaki süreye ilişkin ücret farklarının işçilere Şubat 2010 dönemi içinde ödeneceği belirtilerek, 14.07.2009 tarihinde emekli olarak işyerinizden ayrılan işçilere ödenecek ücret farklarının vergilendirilmesine ilişkin görüşümüzün bildirilmesi istenilmektedir.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde, "Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir. Ücretin, ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez." hükmü yer almıştır.

Aynı Kanunun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında, kimlerin vergi tevkifatı yapmakla yükümlü oldukları hüküm altına alınmış olup, aynı fıkranın 1 inci bendinde de "Hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç), 103 ve 104 üncü maddelere göre" vergi tevkifatı yapılacağı hükmüne yer verilmiştir. Yine aynı Kanununun 96 ncı maddesinde, "Vergi tevkifatı, 94 üncü madde kapsamına giren nakden veya hesaben yapılan ödemelere uygulanır. Bu maddede geçen hesaben ödeme deyimi, vergi tevkifatına tabi kazanç ve iratları ödeyenleri istihkak sahiplerine karşı borçlu durumda gösteren her türlü kayıt ve işlemleri ifade eder." hükmü yer almaktadır.

Konu ile ilgili olarak 10.03.1991 tarih ve 20810 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 166 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde gerekli açıklamalar yapılmış olup, söz konusu Tebliğin "Toplu İş Sözleşmeleri İle Eskiye Yönelik Olarak Ödenen Ücret Farklarının Vergilendirilmesi" başlıklı bölümünün son paragrafında, "Buna göre, toplu iş sözleşmesi görüşmelerinin uzaması ve sözleşmenin sonraki takvim yılında imzalanması veya sözleşme aynı yılda imzalanmakla beraber sözleşmeden doğan farkların müteakip takvim yılında tahakkuk ettirilerek ödenmesi halinde, toplu sözleşmeden doğan farklar, tahakkuk ve ödemesinin yapıldığı yılın ücreti olarak kabul edilmek suretiyle vergilendirilecektir." denilmiştir.

Bu itibarla, 14.07.2009 tarihinde emekli olarak işyerinizden ayrılan işçilere ödenecek olan sözleşmeden doğan ücret farkları, hangi dönemle ilgili olduğuna bakılmaksızın, tahakkuk ve ödemenin yapıldığı dönemin ücreti olarak kabul edileceğinden, Şubat/2010 döneminde ödenen ücret farklarının bu dönemin ücreti olarak dikkate alınması ve Gelir Vergisi Kanununun 103 üncü maddesinin 2010 yılı için tespit edilen vergi tarifesindeki matrah ve oranlar esas alınarak, 94 üncü maddeye göre tevkifata tabi tutulması gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.”

Sonuç olarak Gelir İdaresi Başkanlığı, emekli olarak işyerinizden ayrılan işçilere ödenecek olan TİS ücret farklarının, hangi dönemle ilgili olduğuna bakılmaksızın, tahakkuk ve ödemenin yapıldığı dönemin ücreti olarak kabul edilip, ödendiği dönemdeki vergi tarifesi göre vergilendirilmesi gerektiğine karar vermiştir.

28 Nis 2022 - 14:33 - TİS


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kamu İşçileri Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kamu İşçileri hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Kamu İşçileri editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Kamu İşçileri değil haberi geçen ajanstır.